Το όνομα που χρησιμοποιούσαν οι κάτοικοι της πόλης, οι Ναβαταίοι ήταν Ράκμου που σημαίνει "βράχος με χρωματιστές ραβδώσεις". Σύμφωνα με τον αρχαίο Έλληνα ιστορικό του 4ου αιώνα π.Χ. Ιερώνυμο τον Καρδιανό, το όνομα Πέτρα δόθηκε από τους Έλληνες εμπόρους επειδή οι κάτοικοι της πόλης γιόρταζαν της άνοιξης μια θεότητα στην οποία προσέφεραν διάφορα αγαθά, ως θυσία, πάνω σε μια μεγάλη πέτρα. Η μεγάλη αυτή πέτρα βρίσκεται νοτιοδυτικά της αρχαίας πόλης η οποία σήμερα ονομάζεται Ουμ-αλ-Μπιγιάρα.
Γύρω από την περιοχή της Πέτρας κατοικούσαν διάφοροι λαοί, τροφοσυλλέκτες και κυνηγοί, ενώ μόνιμη εγκατάσταση έγινε την 9η χιλιετία π.Χ. Κατά την Εποχή του Χαλκού από το 4500 π.Χ. μέχρι το 2000 π.Χ στην περιοχή υπήρχαν μόνιμοι γεωργικοί πληθυσμοί. Μέχρι τον 7ο αιώνα π.Χ. οι Εδωμίτες κατοικούσαν σε όλη τη γύρω περιοχή, ώσπου έκαναν την εμφάνιση τους οι Ναβαταίοι από την αραβική χερσόνησο. Την πρώτη μαρτυρία για την ύπαρξη των Ναβαταίων αποτελούν ευρήματα του 3ου αιώνα π.Χ. από την πόλη της Πέτρας, συγκεκριμένα όπλα ελληνικής και αραβικής τεχνοτροπίας.
Οι πρώτοι Ναβαταίοι κάτοικοι της Πέτρας, προερχόμενοι από την Αραβία, ήταν στενά συνδεδεμένοι με τη λατρεία των βράχων και των πνευμάτων που κατοικούσαν σε αυτούς. Γι'αυτό τον λόγο είχαν ανοίξει πολυάριθμες κόγχες στους βράχους της Πέτρας και τοποθετούσαν μια λαξευμένη στήλη στο εσωτερικό. Οι στήλες αυτές ονομάζονταν βαίτυλοι, που σημαίνει το σπίτι του Θεού, στα αραμαϊκά μπετ-ελ. Επηρεάστηκαν βέβαια, από τους γειτονικούς πολιτισμούς και ασπάστηκαν πολλές θεότητες τους: από τους Έλληνες τον Δία, τον Ήφαιστο και τη Δήμητρα και από τους Αιγύπτιους τον Θωθ.
Όλη η πόλη της Πέτρας με τα κτίσματα της είναι λαξευμένη πάνω σε μαλακά ψαμμιτικά πετρώματα. Η αρχιτεκτονική της πόλης έχει έντονη την επίδραση των Ελλήνων και των Ρωμαίων. Το καλύτερο διατηρημένο κτίριο είναι το θησαυροφυλάκιο γνωστό και ως "Al Khazneh" με μια πρόσοψη ύψους 40 μέτρων, το οποίο κατασκευάστηκε γύρω στο 85 π.Χ. στα χρόνια του βασιλιά Αρέθα Γ' από Έλληνες τεχνίτες. Ακόμη, αξίζει να σημειωθεί, το Μοναστήρι ή αλλιώς "Al Deir", το οποίο χτίστηκε τον 3ο αιώνα π.Χ. ως μνημείο των Ναβαταίων, το ρωμαϊκό θέατρο με χωρητικότητα 15.000 άτομα, οι βασιλικοί τάφοι με περισσότερους από 500, τα υψηλά θυσιαστήρια, στα οποία προσέφεραν ζώα για θυσία στους θεούς. Επιπλέον, ο μεγάλος ναός, ο οποίος χτίστηκε στις αρχές του 1ου αιώνα μ.Χ. υπό την κυριαρχία του Αρέτα Δ', η μικρή Πέτρα ή αλλιώς "Siq Al Barid", στον χώρο αυτό πραγματοποιούνταν θρησκευτικές εκδηλώσεις των Ναβαταίων, ο ναός των φτερωτών λιονταριών, ο οποίος χτίστηκε τον 1ο αιώνα μ.Χ., η Βυζαντινή εκκλησία της Πέτρας, η κοιλάδα του Μωυσή ή αλλιώς "Wadi Musa", όπου αποτελεί το σημείο που ο Μωυσής χτύπησε τη ράβδο του και βγήκε νερό. Ακόμη, ο βασιλικός τάφος της Υδρίας ή αλλιώς "Qasr Al Bint" που χτίστηκε το 30 π.Χ, η πέτρα Ουμ-αλ-Μπιγιάρα που τοποθετούσαν τις προσφορές τους οι Ναβαταίοι, ο δρόμος Σικ που αποτελεί πέρασμα για να μπει κανείς στην πόλη και τέλος τη μεγάλη τελετουργική πλατεία Ζιμπ Ατούφ με δύο οβελίσκους αφιερωμένους στους αντίστοιχους θεούς Αφροδίτη και Δία.
Εν κατακλείδι, η Δύση αγνοούσε την ύπαρξη αυτής της όασης στην καρδιά της ερήμου, την Πέτρα με την ιδιαίτερη αρχιτεκτονική της, μέχρι που ο Ελβετός περιηγητής Γιόχαν Λούντβιχ Μπέργκχαρντ, το 1812 ντύθηκε άραβας και ειλήλθε στο χώρο. Με όνομα ελληνικό, η Πέτρα ανήκει στα μνημεία Παγκόσμιας Πολιτισμικής Κληρονομιάς της UNESCO και αποτελεί ένα από τα πολυφωτογραφημένα σημεία παγκοσμίως.
Βιβλιογραφία - δικτυογραφία:
Ιορδανία: Η πόλη που σμίλεψαν οι Ναβαταίοι στους βράχους. 26 Ιουλίου, 2016. Ανακτήθηκε από https://www.cnn.gr
Πέτρα: Η ιστορία των αρχαίων μνημείων - τάφων της Ιορδανίας. 19 Φεβρουαρίου, 2021. Ανακτήθηκε από https://www.in.gr
Η χαμένη πόλη της Πέτρας στην Ιορδανία: Μια ιστορική περιήγηση. 19 Φεβρουαρίου, 2023. Ανακτήθηκε από https://www.yoair.com
Εικόνες:
Ιορδανία, μια χώρα ανάμεσα στο χθες μαι το σήμερα. 18 Μαΐου, 2020. Ανακτήθηκε από https://www.tourismtoday.gr
Ιορδανία: Το μεγαλείο της ερήμου. 15 Φεβρουαρίου, 2019. Ανακτήθηκε από https://www.kathimerini.gr
Από την Ναταλία Πάττα